Çevre

Petkim, kurumsal değerleri arasına 2010 yılında “sürdürülebilir bir gelecek için sorumluluk almak” değerini de ekleyerek bu konuda yıllardan beri gösterdiği hassasiyeti bir kez daha ortaya koymuştur.  Sahip olduğu değerleri kurumsal yapısının her aşamasında hayata geçirmek için birçok araç kullanan Şirketimiz, sürdürülebilirlik çalışmalarını daha koordineli bir biçimde yürütmek için Sürdürülebilirlik Kurulu adlı bir platform oluşturmuştur. Sürdürülebilirlik Kurulu raporlamalarını şirketin Genel Müdürüne yapmakta olup faaliyetleri Genel Müdür tarafından desteklenmekte ve gözetilmektedir. Sürdürülebilirlik Kurulunun çalışmaları Genel Müdür vasıtasıyla Yönetim Kuruluna raporlanabilmektedir. Sürdürülebilirlik Kurulunun en fazla odaklandığı alan çevre politikalarının oluşturulması ve çevrenin yönetilmesidir. Bu çerçevede; çevresel etkiler ve iklim değişikliği konularının ve bu kapsamdaki risklerin geniş bir katılımla ve en üst seviyede takip edilmesi amacıyla kurumsal bir yapı kurulmuştur. Şirketimizin ilgili tüm birimleri bu kurula görüşlerini bildirerek katkı sağlamakta, alınan kararlar şirketin en üst seviyedeki icracısı olan Genel Müdür’ün de desteği ve talimatları uygulanmaktadır.

Şirketimizin sürdürülebilirlik anlayışı; doğal kaynakların ve enerjinin verimli kullanımı, emisyonların sürekli izlenmesi, atıkların etkin yönetimi, çevreye uyumlu ürün ve teknoloji geliştirmeyle ilgili ARGE projeleri geliştirilmesi hedefleri gibi çevresel faaliyetlerimizle desteklenmektedir. Şirketimizin çevresel sorumluluk anlayışı, yasal gereklilikleri yerine getirmekle birlikte, çevre performansını sürekli iyileştirecek gönüllü girişimlerde bulunmak ve çevresel yatırımları arttırmak ilkesi üzerine kurulmuştur.

Şirketimizde Çevre Yönetimi, ISO 9001 Kalite Yönetim Sistemi, OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi ve ISO 14001 Çevre Yönetim sistemini içine alan Entegre Yönetim Sistemi içerisinde yürütülmektedir. Çevre Politikasını da kapsayan Entegre Yönetim Sistemi Politikasında; “Doğal çevremizi korumaya odaklanarak insana ve çevreye saygılı olmayı,  Atıkları azaltmayı, geri dönüşüm oranını artırmayı, doğal kaynakların kullanımını azaltmayı,  Enerjiyi verimli kullanmayı, yenilenebilir enerji kaynaklarının enerji kullanımındaki payını artırmayı” taahhüt ediyoruz. Bu kapsamda hava-su-toprak gibi alıcı ortamlara olabilecek emisyonları azaltmak, hammadde-enerji-su gibi birim tüketimleri azaltmak, geri dönüşüm ve verimliliği arttırarak atıkları azaltmak hedeflenmekte, bu yöndeki hedeflere ulaşılıp ulaşılmadığı ise her faaliyet alanı için özel olarak belirlenmiş Bireysel Hedef Kartlarında yer alan göstergeler ile izlenmektedir.

Bununla birlikte, Petkim‘in 1993 yılından itibaren Türkiye Kimya Sanayicileri Derneği’nin koordinasyonunda uygulamaya konulmuş olan Üçlü Sorumluluk (Responsible Care)  üyeliği bulunmaktadır.

Şirketimiz çevresel etkisini azaltma amaçlı yatırımlarını bir maliyet unsuru olarak görmemektedir. Verimlilik arttırıcı projeleri ile hem çevresel etkisini en aza indirmekte hem de sürdürülebilir karlılığını arttırmaktadır. Bu kapsamda en önemli girdilerimizin başında gelen enerjide verimlilik artırıcı projeler sürekli olarak geliştirilerek birim enerji tüketimimiz ve çevresel etkimiz en aza indirilmeye çalışılmaktadır. Birim enerji tüketimimiz takip ettiğimiz en önemli göstergelerimizden olup aşağıdaki grafikten de görüleceği üzere 2014 yılındaki bakım duruşu sebebiyle ortaya çıkan arızı durum haricinde sürekli olarak iyileşme göstermektedir.



Gönüllü Projeler

Petkim sadece üretime odaklanan bir şirket değil, ortak hareket eden, kıyaslamalar yapan paylaşımcı bir kuruluştur. Özellikle AB'ye uyum sürecindeki faaliyetlerimiz bu politikamıza örnek teşkil etmektedir. Bu yöndeki en önemli çalışmalarımızdan biri olarak AB direktiflerinden “Entegre Kirlilik Önleme ve Kontrol Direktifi”nin (IPPC) Türkiye'de uygulanmasına yönelik olarak Çevre ve Orman Bakanlığı'nın organizasyonunda ve Hollanda Hükümeti'nin desteği ile yürütülen projeye pilot tesis olarak verilen destek sayılabilir.

Ayrıca Şirketimiz, UNEP/MAP ve Çevre ve Orman Bakanlığı'nın koordinatörlüğünde Orta Doğu Teknik Üniversitesi - Deniz Bilimleri Enstitüsü ve Dokuz Eylül Üniversitesi -Deniz Bilimleri ve Teknoloji Enstitüsü tarafından ortaklaşa yürütülen ve Akdeniz ve Ege kıyısal alanlarındaki kirliliğin tespiti ve değişikliklerin izlenmesini amaçlayan MED-POL Projesi’ne katılmıştır. Proje kapsamında Şirketimizin arıtılmış sularının deşarj edildiği noktada anlık ölçümler yapılmış, bu noktadan numuneler alınarak kıyılarımızın kirlilik durumu ve taşınımı izlenmiştir.

Şirketimizin destek verdiği bir diğer proje ise BM/UNEP - Türkiye Çevre ve Orman Bakanlığı işbirliği ile başlatılan Kirlilik Salınım ve Taşınım Kaydı (PRTR) Projesi’dir. Bu proje ile Türkiye'de sanayi tesislerinin kullandıkları kimyasallara dayanarak, oluşan ya da oluşabilecek kirliliğin takip edilmesine yönelik bir sistem oluşturulması amaçlanmıştır. Bu kapsamda PETKİM saha partneri olarak projeye dahil olmuştur.

Türkiye’de “Karbon Saydamlık Projesi (CDP)” 2010 yılında Petkim’in de aralarında olduğu İMKB -50 endeksine dahil 50 şirketin, karbon salımlarını ve iklim değişikliği ile ilgili politikalarını açıklamaya davet edilmesi ile başlatılmıştır. Petkim 2010 yılında bu davete ilk olumlu cevap veren şirketler arasında yer alarak bu alanda öncü şirketler arasına girmiştir.

Risk Yönetimi

Çevresel etkilerin önlenmesinde en önemli unsur, çevresel risklerin belirlenmesi ve planlanmasıdır. Bu nedenle 1998 yılında Çevresel Risk Yöneticiliği’nin kurulması ile başlatılan çevresel risklerin belirlenmesi ve yönetimi çalışmaları; çevre mevzuatı ve mevzuata uygunluğun takibi, atık yönetiminin sağlanması, emisyonların kontrolü ve önlenmesi, kimyasalların envanterinin oluşturulması, deniz kirliliğinin kontrolü, atık giderme sistemlerinin verimli ve etkin çalıştırılması, Şirket bünyesinde çevre kültürünün oluşturulması, şirketin ve bireylerin çevresel performanslarının takibi vb. ana başlıklar altında yürütülmektedir.

Petkim’de kullanılan, depolanan ve üretilen kimyasallara dair tüm bilgiler,  Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından oluşturulan Çevre Bilgi Sistemi kapsamında yer alan “Kimyasal Madde Envanter Bildirim Sistemi, Kimyasal Kayıt Sistemi, OTİM, Bekra Bildirim Sistemi(Seveso)” portallerine veri girişleri yapılmıştır. İlaveten, şirketimiz bünyesinde kimyasalların kullanımı, taşınması, depolanması, alınacak güvenlik önlemleri hakkında tüm çalışanlarımız sürekli olarak bilgilendirilmektedir. Ürünlerimize ait tüm güvenlik bilgi formları mevcut mevzuata göre revize edilerek Türkçe ve İngilizce olarak müşterilerimize satış esnasında verilmektedir. Şirket içinde kullanılan kimyasallara ait güvenlik bilgi formları da tüm çalışma sahalarında bulunmakla birlikte ayrıca her çalışma alanı için ayrı ayrı oluşturulan Malzeme Güvenlik Tabloları ve SEÇ (Sağlık-Emniyet-Çevre) Tabloları çalışma sahalarına asılmıştır. Entegre Yönetim Sistemi kapsamında Risk Değerlendirme Tabloları kullanılarak tüm çalışma alanlarının tehlikeleri belirlenerek çevresel boyutları değerlendirilmiştir. Belirlenen tehlikeler için gerekli önlemler alınmakta ve Risk Değerlendirme Tabloları gözden geçirilmektedir. Ayrıca tesisimizdeki fabrikaların Acil Müdahale Planlarına, muhtemel risklere göre oluşturulmuş çevre senaryoları da ilave edilmiştir.

Çevre İzin ve Lisans Belgesi

Petkim faaliyetlerini çevre ile ilgili mevzuatlar kapsamında yürütmekte olup, faaliyetlerinin mevzuata uygunluğunu 09.10.2014 tarihinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’ndan aldığı 114 sayılı Çevre İzin ve Lisans Belgesi ile belgelendirmiştir. 09.10.2019 tarihine kadar geçerli olan bu Çevre İzin ve Lisans Belgesi “Hava Emisyon, Atıksu Deşarjı, Atık Yakma Ve Beraber Yakma, Atık Kabul Tesisi” konularında verilmiş olup, konu ile ilgili iç izlemeler ve raporlamalar belirlenmiş olan farklı periyotlarda yapılmaktadır.

Atık Yönetimi

Kirliliğin kaynağında önlenmesi en önemli çevresel prensiplerden biridir. Bu kapsamda PETKİM, yeniden kullanımı arttırarak atık oluşmasının önlenmesi ve atık miktarının azaltılması hususunda tüm çalışanlarla ortak hareket etmekte ve oluşan atıkların yakılabilir nitelikte olanlarını bünyesinde kurduğu merkezi arıtma tesislerinde bertaraf etmektedir. Faaliyetlerimizle oluşan atıklar, bertaraf şekillerine göre geri kazanılabilir, yanabilir, depolanabilir olmak üzere ayrı ayrı toplanmakta, lisanslı alanlarda geçici depolanmakta ve mevzuata göre atık kodu belirlenerek geri dönüşüm/bertaraf işlemlerine tabi tutulmaktadır. Petkim önemli ve büyük bir çevresel yatırım yaparak kendi bünyesinde lisanslı Atık Yakma Tesisi kuran Ülkemizin ilk ve tek sanayi kuruluşu olmuştur. Şirketimizde verimli ve etkin bir atık yönetimi sağlanması ile ilgili olarak 2006yılından beri Katı-Sıvı Atık Yakma Tesisine sahip olmamız çok büyük bir avantaj olmuştur. Bu tesiste, Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliğine göre dizayn edilmiş olup yanabilir atıklar yüksek sıcaklıkta (1100°C ) yakılarak bertaraf edilmekte, atık gazlar ise aktif karbon filtrelerinden geçirilerek bu gazların yaratabileceği çevresel etkileri önlenmektedir.

Su Yönetimi

Petkim su temini ve atıksu arıtımında 1984 yılından beri gelen çok ciddi bir bilgi birikimine sahiptir ve bu tecrübe su yönetiminde büyük bir avantaja dönüşmektedir. Bünyesinde, Petkim, diğer sanayi tesisleri ile Aliağa halkının su ihtiyacı karşılamak amacıyla Petkim tarafından kurulmuş olan toplam 150 milyon m3 depolama hacmine sahip DSİ tarafından işletilen Güzelhisar Barajı bulunmaktadır. Bununla birlikte barajdan gelen suyun işlenerek ham su, yangın suyu, proses suyu, soğutma suyu ve içme suyu haline getirildiği Su Ön Arıtma Ünitesinin bulunması, proses suyunu kullanarak demineralize suyun üretildiği Demineralize Su Ünitesinin bulunması, tesiste ve lojmanlarda oluşan tüm atık suların fiziksel, kimyasal ve biyolojik arıtma sistemlerinde arıtıldığı Atıksu Arıtma Tesisine sahip olması Petkim’de ciddi boyutta entegre bir su ve atıksu yönetimi sağlandığını göstermektedir. Atık sular, endüstriyel atıksu arıtma tesisimizde arıtılmakta ve suyla ilgili mevzuata uygun olarak denize deşarj edilmektedir.

Hava ile ilgili mevzuat kapsamında yetkili otorite tarafından sahada tespit edilen tüm emisyon kaynaklarında belirlenmiş periyotlarda emisyon/hava kalitesi ölçümleri yaptırılmaktadır.  Konu ile ilgili 09.10.2014 tarihinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’ ndan alınmış Çevre İzin ve Lisans Belgesi bulunmaktadır.

Deniz Kirliliği Kontrolü

Nemrut Körfezi kıyısında faaliyet gösteren şirketimiz liman faaliyetleri nedeniyle mevcut çevre mevzuatına göre kıyı tesisi olarak değerlendirilmektedir. Bu kapsamda yetkilendirilmiş bir kuruluşa liman faaliyetlerimiz için Risk Değerlendirmesi yaptırılarak Acil Müdahale Planı hazırlatılmıştır. Bakanlık tarafından onaylanan Acil Müdahale Planına göre Petkim kendi imkânları ile 1. Seviye olaya müdahale etme kapasitesine sahiptir. 2. Seviye bir olay yaşanması durumuna hazır olunması için Şirket dışı bir Acil Müdahale Teşkilatı ile sözleşme imzalanmıştır. Petkim ayrıca eğitim konusunda yetkilendirilmiş bir kuruluşla anlaşarak deniz çevresinin petrol ve diğer zararlı maddelerle kirlenmesinde acil durumlarda müdahale mevzuatı gerekliliği olan OPRC ve HNS sertifikasyon eğitimlerini ilgili tüm personele aldırmıştır. Mevzuat kapsamında yılda en az iki sefer Petkim Limanında, Nemrut Körfezinde faaliyet gösteren bazı kıyı tesisleriyle birlikte yetkili otoritelerin gözetiminde acil müdahale tatbikatı yapılmaktadır.

Liman faaliyetlerimiz kapsamında yürütülen diğer faaliyet alanı ise gemi atıklarının yönetimi konusundadır. Petkim Limanı konu ile ilgili olarak MARPOL ve buna paralel olarak yürürlüğe giren çevre mevzuatına göre Çevre ve Orman Bakanlığı’ndan “Atık Kabul Tesisi Lisans Belgesi” alan ilk kuruluş olmuştur. 2005 yılından beri Petkim Limanına yanaşan ve atık vermek isteyen gemilerin Lisans kapsamımızdaki atıkları Atık Kabul Tesisimize kabul edilmektedir.

Çevresel Ölçümler

Çevresel performansın takibinin en önemli unsuru, etkili bir çevresel ölçüm ve izleme sistemi oluşturmaktır. Ölçüm ve izleme faaliyetleri kapsamında; hammadde, su, enerji birim tüketiminin azaltılması, geri dönüşüm oranının artırılması ile emisyonların azaltılması gibi çevresel hedef ve göstergelere ulaşma performansımız düzenli olarak izlenmektedir.

Bu amaçlarla Petkim Çevre Laboratuvarı oluşturulmuş ve gerekli ölçüm sistemleri ile donatılmıştır. Atıksu analizleri, baca gazı ölçümleri vb. çevresel ölçümler çevresel performansı ölçmek üzere şirket bünyesinde de yapılmaktadır. Petkim’ in Çevresel Risk Yöneticiliği’ ne ait Çevre Laboratuvarının yanı sıra merkezi olarak faaliyet gösteren çok güçlü bir donanım ve yetişmiş personele sahip Kalite Kontrol Teknik Servis Müdürlüğü Laboratuvarı da bulunmaktadır.

ÇED Faaliyetleri

Faaliyetlerini çevresel boyutları ile birlikte planlayan Petkim, planlama aşamasında projelerinin çevresel etki değerlendirme (ÇED) sürecine göre irdelemekte ve gerekli izinler için başvuruda bulunmaktadır. Projelerimize ilişkin ÇED süreçlerinde ve olağan faaliyetlerimizin çevresel etkilerinin değerlendirilmesinde; başta üretim faaliyetlerini gerçekleştirdiğimiz Aliağa ilçesi halkı olmak üzere, çalışanlarımız, müşterilerimiz ve tedarikçilerimiz ve diğer paydaşlarımızın görüşleri ve geri bildirimleri titizlikle dikkate alınmaktadır. Paydaşlarımızla olan iletişimin yönetilmesinde,  bu geri bildirimler, Kurumsal İletişim Müdürlüğü ve Çevre Yönetimi Yöneticiliği tarafından, topluma artı değer yaratma temel bakış açısı etrafında, değerlendirilmektedir.

Çevre Ödülleri

Çevresel etkilerin önlenmesinde en önemli unsur; çevre dostu proses seçimidir. Fabrikaların proses seçimine ve mevcut proseslerin çevresel açıdan iyileştirilmesine bu nedenle önem verilmektedir. Halen Avrupa'nın bir çok ülkesinde mevcut Klor Alkali Tesisleri'nin çoğunluğu cıvalı proses ile üretimi sürdürürken; Petkim, Klor ve kostik üretiminde, cıvalı teknoloji yerine membranlı elektroliz teknolojisi ile gerçekleştiren önemli bir yatırımını 2000 yılında tamamlamıştır. Klor Alkali fabrikasında cıvalı üretimin terk edilerek membranlı üretime geçilmesi, cıva kaynaklı çevresel etkileri önlediği gibi, büyük oranda enerji tasarrufu sağlamıştır.

Bu yatırım 2002 yılında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından düzenlenen ve 46 kuruluşun iştirak ettiği “Sanayi Kuruluşları Arasında Enerji Tasarrufu Projeleri Yarışması’nda Petkim'e “En Fazla Enerji Tasarrufu ve Çevresel Fayda Sağlayan Kuruluş“ olarak birincilik ödülü kazandırmıştır.

Son yıllarda çevreye ve enerji verimliliğine verdiği önemi ödüllerle taçlandırmayı hedefleyen Petkim önemli başarılara imza atmıştır. Bu başarılardan en dikkat çekici olanları;  Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığına bağlı Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenen yarışmada Sanayide Enerji Verimliliği SENVER – 3 kategorisinde 2013 ve 2016 yıllarında kazanılan birincilik ödülleridir.